Sosyal Fobi ; Panik Atak ve Tedavisi - Çocuk ve Ergenlerde Anksiyete Bozuklukları
Oluşturulma Tarihi: 2/18/2025 9:56 PM
Güncellendi: 2/18/2025 9:56 PM
SOSYAL FOBİ: Sosyal ve performans durumlarından ;utanma;rezil olma korkusu;ön planda olmak üzere korku ve kaçınmayı kapsamaktadır.Bozukluk çok sık olarak görülür.Tipik olarak genç yaşta başlar ve sıklıkla kronikleşir.
Sosyal fobisi olan kişiler;en sık olarak topluluk önünde konuşma veya sahnede performans sergileme gibi özel durumlarda korkulara odaklanılan ;yaygın olmayan bir tip içersinde tanımlanabilirler.
SOSYAL fobisi olan kişiler genel olarak ;utanganç;eleştirilmekten korkan ve kendini belli etmeyen bir yapıda olabilirler.Sosyal ortamlarla sınırlı olmak üzere ; bazen panik ataklar bulunabilir.Bunun yanı sıra depresyonda görülebilir.
Özellikle batılı ülkelerde yapılan çalışmalarda sosyal fobide alkol kullanımı normal toplum bireylerine oranla 2;5 kat daha yüksek bulunmuştur. Bu da alkolün superegoyu baskılaması daha rahat davranmayı sağlaması ile açıklanabilir ki bu durumda zamanla alkol bağımlılığı riskini artırmaktadır. Alkolikler arasında yapılan bir çalışmada sosyal fobi görülme sıklığının normale oranla 9 kat fazla olduğu tespit edilmiştir.
Performans tipi: Sınıfta sesli okuma
müzik/spor toplulukta konuşma tahtaya yazma sorulara cevap verme test alma v.b durumlarda kendini gösterir.
Etkileşimsel tip: Sohbete (özellikle de karşı cinsle) katılma yetişkinlerle konuşma parti vb.okul etkinliklerine iştirak başkalarının önünde yeme-içme-yazma yardım isteme/tarih sorma v.b durumlarda kendini gösterir
Ayrıca yaygınlaşmış tipi vardır.
Kroniktir Depresyon ve alkolizmle birliktelik fazladır.
Başka kaygı bozuklukları ile birliktelik % 36.
Sosyal kaçınma stratejileri:
- Kendiyle konuşanı işitmezden gelme
- Gözünü kaçırma
- Hastalanma
- Zıtlaşmacılık
- Sosyal etkinliklere katılmayı reddetme
- Okul reddi
TEDAVİ:Bilişsel ve davranışcı terapiler:Sosyal beceri çalışmaları ; gevşeme çalışmaları;
maruz bırakma; sosyal beceri eğitimi;ilaç tedavisi şeklinde sıralanabilir.
PANİK ATAK:Tekrarlayıcı endişe;sıkıntı; ve davranış değişiklikleriyle gelişen bir durumdur.
PANİK ATAK ;sırasında şu belirtiler görülür:
1 - Çarpıntı; kalp atımlarını duyumsama
2 - Terleme
3 - Titreme ya da sarsılma
4 - Nefes darlığı ya da boğuluyor gibi olma
5 - Soluğun kesilmesi
6 - Göğüs ağrısı ya da göğüste sıkıntı duyma
7 - Bulantı ya da karın ağrısı
8 - Baş dönmesi; sersemlik hissi; düşecekmiş ya da bayılacakmış gibi olma
9 - Derealizasyon ya da Depersonalizasyon (Dış dünya yada kendisi gerçekliğini kaybetmiş gibi hissetme).
10- Kontrolünü kaybedeceği ya da çıldıracağı korkusu
11- Ölüm korkusu
ÇOCUK VE ERGENLERDE ANKSİYETE BOZUKLUKLARI :( korku ve kaygı)
Çocuklarda; hafif korkulardan dayanılmaz sıkıntıya kadar değişen geniş bir aralıkta
belirtiler göÇocukta korkuya neden olan sebepleri bulmak; korkunun yerleşmesini engeller. Aksi halde; çocukta korku devam eder ve tamamen yerleşir. Bebeklik döneminde korku engellenmezse; uyumsuzluk; zekâ geriliği; aşırı sinir ya da içe kapanıklık gibi rahatsızlıklar gözlemlenir.
Anaokulu döneminde korkularda tekrar bir artma görülür. Özellikle altı yaşında; hayalet; cadı ve hortlak; yangın ve hırsız korkusu yeniden artmış şekilde görülür. Karyolanın altında birisi veya bir şey var diye odalarında yalnız yatmaktan korkarlar. Filmlerin etkisinde kalırlar. Bu yaşlardan sonra ise korkularda genel anlamda bir yatışma görülür ama eski korkuların zaman zaman depreşmesi veya yeni korkuların ortaya çıkması da olabilir.
Sosyal fobisi olan kişiler;en sık olarak topluluk önünde konuşma veya sahnede performans sergileme gibi özel durumlarda korkulara odaklanılan ;yaygın olmayan bir tip içersinde tanımlanabilirler.
SOSYAL fobisi olan kişiler genel olarak ;utanganç;eleştirilmekten korkan ve kendini belli etmeyen bir yapıda olabilirler.Sosyal ortamlarla sınırlı olmak üzere ; bazen panik ataklar bulunabilir.Bunun yanı sıra depresyonda görülebilir.
Özellikle batılı ülkelerde yapılan çalışmalarda sosyal fobide alkol kullanımı normal toplum bireylerine oranla 2;5 kat daha yüksek bulunmuştur. Bu da alkolün superegoyu baskılaması daha rahat davranmayı sağlaması ile açıklanabilir ki bu durumda zamanla alkol bağımlılığı riskini artırmaktadır. Alkolikler arasında yapılan bir çalışmada sosyal fobi görülme sıklığının normale oranla 9 kat fazla olduğu tespit edilmiştir.
Performans tipi: Sınıfta sesli okuma
müzik/spor toplulukta konuşma tahtaya yazma sorulara cevap verme test alma v.b durumlarda kendini gösterir. Etkileşimsel tip: Sohbete (özellikle de karşı cinsle) katılma
yetişkinlerle konuşma parti vb.okul etkinliklerine iştirak başkalarının önünde yeme-içme-yazma yardım isteme/tarih sorma v.b durumlarda kendini gösterir Ayrıca yaygınlaşmış tipi vardır.
Kroniktir
Depresyon ve alkolizmle birliktelik fazladır. Başka kaygı bozuklukları ile birliktelik % 36.
Sosyal kaçınma stratejileri:
- Kendiyle konuşanı işitmezden gelme
- Gözünü kaçırma
- Hastalanma
- Zıtlaşmacılık
- Sosyal etkinliklere katılmayı reddetme
- Okul reddi
TEDAVİ:Bilişsel ve davranışcı terapiler:Sosyal beceri çalışmaları ; gevşeme çalışmaları;
maruz bırakma; sosyal beceri eğitimi;ilaç tedavisi şeklinde sıralanabilir.
PANİK ATAK:Tekrarlayıcı endişe;sıkıntı; ve davranış değişiklikleriyle gelişen bir durumdur.
PANİK ATAK ;sırasında şu belirtiler görülür:
1 - Çarpıntı; kalp atımlarını duyumsama
2 - Terleme
3 - Titreme ya da sarsılma
4 - Nefes darlığı ya da boğuluyor gibi olma
5 - Soluğun kesilmesi
6 - Göğüs ağrısı ya da göğüste sıkıntı duyma
7 - Bulantı ya da karın ağrısı
8 - Baş dönmesi; sersemlik hissi; düşecekmiş ya da bayılacakmış gibi olma
9 - Derealizasyon ya da Depersonalizasyon (Dış dünya yada kendisi gerçekliğini kaybetmiş gibi hissetme).
10- Kontrolünü kaybedeceği ya da çıldıracağı korkusu
11- Ölüm korkusu
ÇOCUK VE ERGENLERDE ANKSİYETE BOZUKLUKLARI :( korku ve kaygı)
Çocuklarda; hafif korkulardan dayanılmaz sıkıntıya kadar değişen geniş bir aralıkta
belirtiler göÇocukta korkuya neden olan sebepleri bulmak; korkunun yerleşmesini engeller. Aksi halde; çocukta korku devam eder ve tamamen yerleşir. Bebeklik döneminde korku engellenmezse; uyumsuzluk; zekâ geriliği; aşırı sinir ya da içe kapanıklık gibi rahatsızlıklar gözlemlenir.
Anaokulu döneminde korkularda tekrar bir artma görülür. Özellikle altı yaşında; hayalet; cadı ve hortlak; yangın ve hırsız korkusu yeniden artmış şekilde görülür. Karyolanın altında birisi veya bir şey var diye odalarında yalnız yatmaktan korkarlar. Filmlerin etkisinde kalırlar. Bu yaşlardan sonra ise korkularda genel anlamda bir yatışma görülür ama eski korkuların zaman zaman depreşmesi veya yeni korkuların ortaya çıkması da olabilir.